Saturday, June 1, 2019

ერაყული МиГ-25 - რომელმაც ჩამოაგდო ამერიკული F-18C და ზედ კინაღამ A-6E-ც მიაყოლა

1991 წლის 17 იანვარს, ერაყის საჰაერო ძალების ლეიტენანტმა ზუჰეირ დაუდმა, თავისი МиГ-25-ით, ლეიტენანტ კომანდერ სკოტ "სპაიკ" სპეიჩერის (Lt Cdr Scott “Spike” Speicher) F/A-18C Hornet ჩამოაგდო, შემდეგ მარჯვნივ გატრიალდა, რათა აფეთქებისთვის თავი აერიდებინა, ხოლო კვლავ მარცხნივ მობრუნების შემდეგ მას არ შეეძლო დაენახა ქვევით დაშვებული მოწინააღმდეგის გამანადგურებლის ცეცხლმოდებული ნარჩენები - მას დაკვირვებისთვის დიდი დრო არ ჰქონდა, რადგანაც ტამუზის "მართვის ცენტრიდან" მან ბრძანება მიიღო "მობრუნებულიყო სამხრეთით" და "МиГ-25 ბაზაზე დაებრუნებინა".


დუგლას კ. დილდი და ტომ კუპერი თავიანთ წიგნში, სახელწოდებით "F-15C Eagle vs MiG-23/25", ამ ინცინდენტს შემდეგნაირად აღწერენ - სპეიჩერის F-18-ს უკან, 48 მილის მოშორებით, VA-75-ის მეთაური, კომანდერ რობერტ ბესალი მოყვებოდა თავისი A-6E-თი (ნომერი “AC504”, სახმისი “Battleaxe 41”), რომელსაც ლეიტენანტ კომანდერ მაიკ "ზიგგი" შტეინმენცი მართავდა, მათ უკან 8 მილის მანძილზე მიმყოლი თვითმფრინავი მოფრინავდა. Hornet-ის ჩამოგდებიდან ზუსტად ორი წუთის შემდეგ ბესალი შემდეგი შეტყობინებით გავიდა კავშირზე - "ჩვენი AWACS-ისგან მივიღეთ შეტყობინება  - ”Battleaxe”, სავარაუდოდ “Foxbat” (საბჭოთა МиГ-25-ის ამერიკული ზედმეტსახელი), მაღლა, 260 გრადუსზე, 60 მილში IKE-დან, მიემართება სამხრეთით. და როდესაც პილოტი დიაგრამაზე IKE-ს ადგილმდებარეობას ეძებდა, მის კაბინაში ALR-67-ის გამაფრთხილებელი სიგნალი ჩაირთო, რომელიც "I"-ს აშუქებდა, რაც გზისგადაჭრას (Interceptor) ნიშნავდა. რამდენიმე წამის შემდეგ ბანდიტიც გამოჩნდა.

"ის ტყვიასავით გვიახლოვდებოდა მაღლიდან 1:30-ზე, გადაგვიჭრა გზა და უკან ორი ძრავის ფორსაჟის ცეცხლოვანი კვალი გაიყოლა. "ზიგგიმ" მარჯვნივ მობრუნება დაიწყო, МиГ-ის ხედვის არეში შესანარჩუნებლად მე თავი მოვაბრუნე. გამანადგურებელმა ჩვენს უკან ჩაიქროლა, "ზიგგი" საწყის კურსს დაუბრიუნდა და მე ვიმედოვნებდი რომ ჩვენი მომყოლი თვითმფრინავი ძაან ახლოს არ ყოფილიყო. "Foxbat"-ი, მას შემდეგ რაც ჩვენს უკან წრე დაარტყა, ჩვენს ექვს საათზე აღმუვლდა, ჩაგვიქროლა მარცხენა მხარეს და ზემოთ აიჭრა, ის განაგრძობდა ფორსაჯით ფრენას და ჩვენს გარშემო ახალი წრის გასაკეთებლად ემზადებოდა. მე ვფიქრობდი თუ რამდენი საწვავი დარჩა მას და თუ როგორი იქნებოდა მისი ფრთდიდან ჩვენსკენ გამოშვებული რაკეტის ხედი. მეორე წარუმატებელი წრის შემდეგ, МиГ-მა გეზი ჩრდილო აღმოსავლეთით, ალ ტაქადდუმისკენ აიღო".

თვითონ დაუდის ანგარიშში არაა ნახსენები ამერიკულ თვითმფრინავის თავზე გადაფრენა, მაგრამ ის რეზუმირებას უკეთებს “Battleaxe 41”-ზე განხორციელებულ გაბედულ იერიშს. "Hornet-ის ჩამოგდების შემდეგ მის უკან კიდევ ერთი სამიზნის ბლოკირება განვახორციელე და GCI-ს ცეცხლის გახსნის ნებართვა ვთხოვე, მაგრამ GCI-მ უარი მითხრა და სამიზნის ვიზუალური ამოცნობა მომთხოვა. შედეგად მე სამიზნეს მანამდე ვუახლოვდებოდი, სანამ მანძილი ჩვენს შორის 8 კილოომეტრამდე (4,3 მილამდე) არ შემცირდა, რის შემდეგაც სამიზნის ჩასაჭერად სითბური დამიზნების თავაკის მქონე რაკეტა Р-40ТД გავააქტიურე და კვლავ მოვთხოვე GCI-ს ცეცხლის ნებართვა, მაგრამ მათ კვლავ უარით მიპასუხეს. ჩემს კითხვაზე თუ რატომ იყომ პასუხი უარყოფითი, ამიხსნეს რომ - ჩემი აფრენიდან ათი წუთის მერე ჰაერში МиГ-29 აფრინდა, რომლის კვალიც მართვის ცენტრმა დაკარგა და შიშობდნენ, რომ მე არ ამეყვანა ის გაცილებაზე. მე ვუპასუხე რომ ეს ნელა მფრინავი სამიზნეა და გამორიცხულია რომ МиГ-29 იყოს, მაგრამ ცენტრმა დაიჟინა რომ მე დამეტოვებინა სივრცე და ბაზაზე დავბრუნებულიყავი. სწორედ ამიტომაც ჩავუფრინე ასე ახლოს სამიზნე თვითმფრინავს - დღემდე მახსოვს ამ თვითმფრინავის კაბინის განათება".

"რადგანაც ჩემს გამანადგურებელს სანავიგაციო სისტემების პრობლემა ჰქონდა მე GCI-ის ვკითხე როგორ დავბრუნებულიყავი ბაზაზე, რაზეც მიპასუხეს რომ მათ დაკარგეს ჩემთან რადიოლოკაციური კონტაქტი! მე სასოწარკვეთამ მომიცვა, საწვავი უკვე თავდებოდა, ხოლო სანავიგაციო სისტემა არ მუშაობდა და რაგანაც ღამე იყო და ყველგან შუქი ჩამქრალი იყო, საორიენტაციოდ ვერანაირ სახმელეთო ობიექტებს ვერ ვარჩევდი. ერთადერთი ჰაერსაწინააღმდეგო არტილერიისა და რაკეტების ცეცხლი ჩანდა ცაში. მოულოდნელად მე დავინახე, რომ ჰადიტას რკინიგზის სადგურში შუქი ენთო და რადგანაც ვიცოდი რომ სადგური ბაზდან ჩრდილოეთით 35 კილომეტრში (19 მილში) მდებარეობდა, მე ბაზისკენ მივტრიალდი და GCI-სთან კავშირიც აღსდგა, მათ მითხრეს გადავსულიყავი საბაზისო სიხშირეზე, მაგრამ იქაც არავინ არ მპასუხობდა.

"როდესაც ბაზას მივუახლოვდი, გამანადგურებლის საფრთე შუქები ჩავრთე, რათა ხმელეთზე სცოდნოდათ რომ ეს მეგობრული გამანადგურებელია. პასუხად ჩემთვის ასაფრენ-დასაფრენი ზოლის განათება ჩაირთო.. მოულოდნელად სახმელეთო ოფიცერმა რაციაში დამიყვირა "არ დაეშვა ძირითად ზოლზე!". მე გავტრიალდი და მეორად ზოლზე დავეშვი (მოგვიანებით გავიგე რომ ძირითადი ზოლის ბილიკის მესამედი ავიადარტყმის შედეგად განადგურდა). როდესაც დავეშვი ხმელეთზე არავინ არ დამხვდა - ყველა ანგარში იმალებოდა. ამიტომ მე ერთ-ერთ ანგართან მივაყენე გამანადგურებელი და წევა გავზარდე, რათა შიგნით გაეგონათ - ამან ეფექტი იქონია, გააღეს კარები და გამანადგურებლით შიგნით შესვლის უფლება მომცეს. ძირითად ასაფრენი ზოლი ძლიერად იყო დაზიანებული - ყველგან ბეტონისა და რკინის ნარჩენები ეყარა".

სანამ დაუდი ჰაერში იმყოფებოდა, კადესიის ავიაბაზას ბრიტანეთის საჰაერო ძალების სამი Tornado GR 1 დაესხა თავს. იერიშის მომენტში «Foxbats»-ები ასაფრნად ემზადებოდნენ, ერთ-ერთი მათგანი სერიოზულად დაზიანდა, როდესაც Tornado-მ ასაფრენ ბილიკზე კასეტური JP233-ები ჩამოყარა - ამის შემდეგ არცერთი ერაყული МиГ-ი აღარ აფრენილა.



ერაყში მიმდინარე ბრძლების შესახებ იხილეთ თემატური სტატიები:








Friday, May 31, 2019

ნიდერლანდების არმიის ახალი კამუფლიაჟი NFP


ნიდერლანდების არმია მალე ახალ კამუფლიაჟს, სახელწოდებით NFP (Netherlands Fractal Pattern), მიიღებს.


შეიარაღებულ ძალებში კამუფლიაჟი სამი შეფერილობით იქნება მიწოდებული, ესენია - NFP-Green, NFP-Tan და NFP-Navy, მეოთხე შეფერილობა - NFP-Artic ჯერ განხილვის სტადიაშია. ხოლო ეკიპირებისთვის გამოყენებული იქნება შეფერილობა NFP-Multitone.


 

Thursday, May 30, 2019

უპილოტო Merkava Mk4-ის წინააღმდეგ

მოძრაობა "ისლამური ჯიჰადის" სამხედრო ფრთამ "ალ-ქუდსის" (al-Quds) ბრიგადამ გაავრცელა ვიდეო, რომელზეც ასახულია თუ როგორ ახორციელებს  ებრაული არმიის ჯავშანტექნიკაზე საჰაერო ისერიშს მცირე ზომის დრონი.



ვიდეო ლივანის ტელევიზიით 30 მაისს გავრცელდა, მასზე ჩანს თუ როგორ ახორციელებს ტანკ Merkava Mk4-ზე და ჯტრ Achzarit-ზე ავიადარტყმას უპილოტო საფრენი აპარატი 

აღსანიშნავია რომ უპილოტოს მიერ გამოყენებული შეიარაღება როგორც წესი კასეტური სისტემების შემადგენლობაში შემავალ საბრძოლო ნაწილს განეკუთვნება

Game of Thrones ფანების M1A2

ბრიენას სახელობის გენერალი

Wednesday, May 29, 2019

Корнет-ით განადგურებული Merkava Mk4 და მისი ეკიპაჟი


როგორც ამბობენ ორი ცალი Корнет-ით განადგურებული ისრაელის არმიის 401-ე ბრიგადის მე-9 ბატალიონის ასმეთაურის Merkava Mk4. ტანკი სავარაუდოდ 2006 წლოის 12 აგვისტოს იქნა განადგურებული, ეკიპაჟის სამი წევრი ადგილზე დაიღუპა.

განადგურებული ტანკის ინტერიერი (პირველ ფოტოზე ასმეთაური - რომელიც ამ შემთხვევას შეეწირა)

წყარო - ShayB Memorial Web Site

Saturday, May 25, 2019

აშშ-ს ავიაციის F-35A-ს რაოდენობამ F-22A-ს რაოდენობას გადააჭარბა

წინა დღეებში აშშ-ს საჰაერო ძალებს 196-ე F-35A გდაეცა, ამგვარად მათ F-22A-ს მთლიან რაოდენობას გადააჭარბეს


წყარო - F-35 Lightning II


P.S. საინტერესოა თუ როგორ ბარდება წარსულ ამერიკული მე-4 თაობის გამანადგურებლები - დროებით ღირსეული მოწინააღმდეგის არ არსებობის გამო კი გაიწელა თაობათა ცვლა დროში, მაგრამ მაინც შეუქცევადი პროცესია. დღეს ამერიკას უფრო მეტი მე-5 თაობის გამანადგურებელი ყავს ვიდრე რუსეთს მთლიანად ახალი გამანადგურებლები.

Friday, May 24, 2019

F-15EX და F-35A საბრძოლო მისიებზე უპილოტოების გვერდი-გვერდ იფრენენ

აშშ-ში იკვლევენ თუ როგორ მართონ უპილოტო საფრენი აპარატები ისეთი უახლესი გამანადგურებლებიდან, როგორებიცაა Lockheed Martin F-35 და Boeing F-15EX. უპილოტოები მეწინავე მზვერავებად იქნება გამოყენებული - განახორციელებენ საჰაერო სივრცის საკნიერებას და საფრთხეების აღმოჩენას. პროგრამა ამ მიზნის მისაღწევად გამოიყენებს საჰაერო ძალების ხელოვნურ ინტელექტს Skyborg-ს და უახლეს უპილოტო საფრენ აპარატ XQ-58A Valkyrie-ს.



ამ კონცეფციის თანახმად - F-35A Block-4 და F-15EX სპეციალური საბორტე აპარატურითა და პროგრამული უზრუნველყოფით უნდა აღიჭურვოს, რაც მათ რამდენიმე უპილოტოს ერთდროულად მართვის შესაძლებლობას მისცემს. აღსანიშნავია, რომ უპილოტოს მეწინავე მეთვალთვალედ გამოყენების შემთხვევაში, პილოტირებად გამანადგურებელს რადარი გამორთული ექნება, რაც მის აღმოჩენასა და განადგურებას საგრძნობლად გაართულებს, და როგორც კი უპილოტო აღმოაჩენს სამიზნეს, პილოტის მის მიმართულებით რაკეტას გაუშვებს.

აშშ-ს საჰაერო ძალების თანახმად ფრთოსანი უპილოტოს როლში კომპანია Kratos Defense-ს უპილოტო XQ-58A Valkyrie იქნება გამოყენებული, რომელიც საჰაერო ძალების ხელოვნური ინტელექტით -  Skyborg-ით იქნება აღჭურვილი.

Skyborg-ი ეს მრავალფუნქციური ხელოვნური ინტელექტია, რომელსაც შეუძლია იყოს როგორც პილოტირებადი გამანადგურებლის დამხმარე პროგრამა, ასევე უპილოტო საფრენი აპარატის ინტელექტუალური მართვის პროგრამა. აღნიშნულ პროგრამაში მას შეეძლება შეასრულოს ან პილოტირებადი გამანადგურებლის უპილოტოს მმართველი მეორე პილოტის როლი, ან კიდევ იყოს უპილოტო XQ-58-ის საბორტე ინტელექტი საბრძოლო მისიაში.

მეწინმავე მეთვალთვალის კონცეფცია საკმაოდ საინტერესოა. როგორც ინტერნეტში გავრცელებული წყაროებიდან ხდება ცნობილი - საჰაერო ძალებს, რადარებითა და რაკეტებით აღჭურვილი ოთხი პილოტირებადი გამანადგურებლის ფორმაციიდან, შეუძლიათ პილოტირებადი და უპილოტო ოთხი საფრენი აპარატის ფორმაციაზე გადავიდეს, სადაც ერთი იქნება რაკეტებითა და რადარებით აღჭურვილი პილოტირებადი, ხოლო სამი კიდევ უპილოო საფრენი აპარატი. მაშტაბის გაზრდის შემთხვევაში ოთხი პილოტირებადი გამანადგურებელი 12 უპილოტოს მართვას შესძლებს. ეს ყველაფერი აშშ-ს საჰაერო ძალებს, პილოტების რაოდენობის გაზრდის გარეშე, ჰაერში უფრო მეტი საფრენი აპარატის აწევის საშუალებას მისცემს.

აღნიშნული კონცეფციის შესახებ სტატია იხილეთ ბმულზე:

XQ-58 მაღალი ქვებგერითი სიჩქარეებით დაფრინავს და ასევე შეუძლია 500 ფუნტიანი მარგი დატვირთვით 1500 მილის დაფარვა. რა თქმა უნდა საჰაერო ძალები ამ მარგ დატვირთვაში რადარსა და ინფრაწითელი სენსორს განიხილავენ, მაგრამ როგორც კი შემუშავებული იქნება ადამიანებზე ცეცხლის გახსნის ეთიკური ინტელექტი (თუ საერთოდ როდესმე მოხდა მისი შემუშავება), მარგი დატვირთვა რა თქმა უნდა შეიცვლება ჰაერი-ჰაერი და ჰაერი-მიწა შეიარაღებით. 

აღსანიშნავია, რომ გამანადგურებლებისა და უპილოტოების კომბინაცია ფრენისთვის 2023 წელს იქნება მზად. სწორედ ამ წელს მწარმოებელი ქარხნის კონვეერზე Block-4 დონემდე მოდერნიზირებული პირველი F-35-ები იქნება გამოშვებული, რომელთა საბორტე აპარატურა პილოტს უპილოტოებთან ინტეგრირებულად მოქმედების საშუალებს მისცემს.

M4 Sherman-ის ამერიკელი ტანკისტების საუბედურო აპგრეიდი

საინტერესო ფოტოსურათი, რომელიც აშშ-ში მეორე მსოფლიო ომისა და ჯავშანტექნიკის მთავარმა ისტორიკოსმა და ექსპერტმა, სტივენ ზალოგამ აღმოაჩინა (ზალოგამ კარგად იცის რუსული და ხშირად დადის რუსეთში არქვიების შესასწავლად). ფოტოზე ასახულია M4, რომელიც 1944 წლის დეკემბერში არდენებში Königstiger-მა გაანადგურა ბორტში მოხვედრით. საინტერესო ამ ფოტოში ტანკის ბორტზე მიდუღებული დამატებითი ჯავშანსექციებია, რომლებიც ზუსტად საბრძოლო მარაგის განთავსების ადგილზეა დამონტაჟებული - და სწორედ ეს სექციები გახდა გერმანელი ტანკისტებისთვის იმის მანიშნებელი თუ სად უნდა ესროლათ. აი ასეთი უფასო და თვითნაკეთი მოდიფიკაცია შესთავაზეს ამერიკელებმა გერმანელებს და იმის მაგალითი, რომ მანდ უმიზნებდნენ და ახვედრებდნენ სწორედ ფოტოზეა ასახული.

უკრაინამ თურქეთში ლაზერით მართვადი რაკეტებისგან დაცვის სისტემები შეიძინა

30 აპრილიდან 3 მაისის ჩათვლით თურქეთში მიმდინარე თავდაცვითი ტექნოლოგიების გამოფენა IDEF-2019-ზე, უკრაინულმა მხარემ ლაზერით მართვადი რაკეტებისგან ჯავშანტექნიკის დაცვის 90 ცალი კომპლექტი შეიძინა.


უკრაინულმა მხარემ ხელშეკრულება ანკარაში მდებარე თურქულ კომპანია Nero industries-თან გააფორმა. კომპანიის საიტზე ლაზერული სენსორისა და საკვამლე ფარდის დამყენებელი სისტემის შესახებ შემდეგი ინფორმაცია იძებნება:


როგორც ჩანს კომპლექსი შეიძლება ორნაირად დაკომპლექტდეს და აღიჭურვოს ან 360 ან 180 გრადუსიანი ლაზერული დეტექტორებით. სხვა მხრივ შესრულება არ განსხვავდება - ტანკზე ყენდება საკვამლე მორტირები და სისტემის მართვის პანელი.

P.S. ისე საინტერესოა თვითონ უკრაინული КОЕП Варта რატო არ შეიძინეს. წარმოების პრობლემა თუ დაბალი ეფექტურობა?

უკრაინული ელექტრო-ოპტიკური ხარვეზების კომლექს Варта-თი აღჭურვილი ძირითადი საბრძოლო ტანკი БМ Оплот

Thursday, May 23, 2019

აშშ-ს არმიის მე-8 საკავალერიო პოლკს პირველი M1A2C (M1A2 SEP v.3) გადაეცა

ფორტ ჰუდი (FORT HOOD), ტეხასი - აშშ-ს არმიის "რკინის ცხენის" ("Iron Horse") ბრიგადის მე-8 საკავალერიო პოლკის, მე-2 ბატალიონის ჯარისკაცები ველზე Abrams-ის უახლესი ვერსიის - M1A2C (M1A2 SEP v.3)-ის გამოცდებს ახორციელებენ. ქვედანაყოფი დღემდე M1A2 SEP v.2-ით იყო აღჭურვილი, ეს უკანასკნელი პირველად 2005 წელს წარადგინეს. 2011 წელს არმიამ ტანკის მოდერნიზაციის აუცილებლობა აღიარა და მის გასაუმჯობესებლად ახალ ტექნოლოგიებზე დაიწყო მუშაობა. 



მოდერნიუზირებულმა M1A2C-მ აშშ-ს არმიაში მცირედი განახლებებით მომდევნო ათწლეული უნდა იმსახუროს და თუ აუცილებელი გახდება ტანკების აღმოსავლეთ ევროპაში განთავსება, მაშინ სახმელეთო კონფლიქტში M1A2 აშშ-ს არმიის  ყველაზე ძლიერი იარაღი იქნება.

ტანკის ბოლო ვერსიაში გამოსწორებულია წინა ვერსიის პრობლემები ისეთ საკითხებში, როგორებიცაა - სივრცე, წონა და სიმძლავრე. გაზრდილ გადარჩენადობასთან ერთად Abrams M1A2 SEPv3-ს შეუძლია შეითავსოს ნებისმიერი ისეთი მომწიფებული ტექნოლოგია, რომელსაც არმია ოპერატიულად ჩათვლის საჭიროდ. გაუმჯობესება შეეხო ენერგოეკონომიურობას, მართვას, თვითნაკეთი ასაფეთქებელი მოწყობილობებისგან დაცვას, ჩაშენებულ სასწავლო ფუნქციებსა და ჭურვებისთვის გასროლის შემდეგ ინფორმაციის გადაცემის არხს. ეს Abrams-ის ყველაზე საიმედო მოდიფიკაციაა, ის ამცირებს არმიის მატერიალურ-ტექნიკურ ტვირთს და გაყავს არმია საწარმოო დონის მომსახურებასა და მომარაგებაზე.

თემატური სტატიები აღნიშნული ტანკის შესახებ იხილეთ შემდეგ ბმჯულებზე:


მიუხედავად გავრცელებული აზრისა, ტანკების როლი ბრძოლის ველზე არ შემცირებულა. საფრთხე თანაბარი კონკურენტებისგან, ტრადიციული, ასიმეტრიული და ახალი საფრთხეები, როგორებიცაა - კიბერ, გადასატანი ელექტროაპარატურა, ტაქტიკური დრონები და ფართოდ გავრცელებული რადიოელექტრონული ხარვეზები (მაგალითად GPS-ის ჩახშობა ან მოტყუება), განაგრძობს ამერიკული არმიის გამოწვევას. ამას გარდა ძველი საფრთხეები, როგორიცაა - მაღალტექნოლოგიური ტსმრ-ები, იწვევს ტანკის გაუმჯობესების და მოდერნიზაციის აუცილებლობას.